Kapari (Gebre Otu) Nedir? Nerede Yetişir? Faydaları Ve Yetiştiriciliği

Mahalli adı: Gebreotu, kebere, kedi tırnağı, gevil, bubu, şebellah.

Kökeni ve Yayılışı: Kebere türleri, Akdeniz ikliminin hakim olduğu birçok bölgede doğal olarak yetişen çok yıllık çalımsı, dikenli, genellikle yerde yatılı gelişen bir bitkidir. Tüm Akdeniz Bölgesinde yabani olarak yetişir. Ayrıca, İspanya, Fransa, İtalya ve A.B.D.’de kültüre alınmıştır. Capparis spinosa ve Capparis ovata olmak üzere iki türü vardır. Her iki türde de 3’er varyete bulunmaktadır. Ülkemizde başta Akdeniz ve Ege kıyıları olmak üzere, karasal iklime sahip olan bölgelerde yetişir. Son yıllarda ülkemizde erozyonla mücadelede önemli bir yer verilmiş ve kültürünün yapılmasına da başlanmıştır.

Bitkisel Özellikleri: Kebere, çok yıllık, 40 m. kadar derinlere gidebilen, kazık köklü, kurağa dayanıklı, çalımsı, toprak üstü tek yıllık bir bitkidir. Çalımsı görünümü ve toprak yüzeyine paralel gelişmesi ile ağaçlandırma yoluyla erozyonu önlemede etkili bir durum arz etmektedir. Bu amaçla kullanımı, ülkemizde bir proje dahilinde yürütülmektedir.

Faydalanma Yönleri: Kapari, Aristo ve Hippocrates (M.Ö. 384-322) zamanında da bilinen ve tomurcuklarında çok sırların gizli olduğu ifade edilen, hem baharat hem ilaç olarak faydalanılan, günümüzde de çok yönlü değerlendirilen ve ekonomik önemi büyük olan bir bitkidir. Kaparinin; bünyesinde bulunan uçucu yağı, flavon türevleri ve isotiosyanat glikozitleri nedeni ile bu maddeleri içeren kök kabuğu, çiçek tomurcuğu ve meyvesi kullanılmaktadır. Kebere tomurcuğu, protein, vitaminler, mineral tuzlar, rutin, hardal yağı ve glikozit ihtiva eder. Baharat olarak keberenin çiçek tomurcuklarından yararlanılır.

Kapari (Gebre Otu) Nedir Nerede Yetişir Faydaları Ve YetiştiriciliğiMercimekle nohut arsındaki büyüklükte ve henüz açmamış tomurcukları toplanarak salamura ve daha sonra da sirke ile muamele edilir. Bu şekilde hazırlanan materyal baharat olarak kullanılır. Özel olarak kebere turşusu da yapılır. Kebere turşusu pahalı olup çok özel sofralarda bulunur ve çok özel gıda ürünlerine lezzet verir. Ekşi, tuzlu, buruk lezzetli olması ile iştah açar. Lezzeti, bünyesinde bulunan özel glikozidin parçalanması ile sağlanır. Salata, sebze, balık ve et ürünlerinde, pilavda kullanılır. Bu bakımdan günden güne artan kullanım alanına paralel olarak son yıllarda doğal olarak yetişen bitkilerin tomurcuklarının toplanması işlemi de yaygınlaştığından bugün önemli bir ihraç ürünü haline gelmiştir. Sertleşmiş dal ve kökleri ise boyacılıkta kullanılır. Halk hekimliğinde keberenin çiçek tomurcukları ile meyvesinden ve kök kabuğundan; idrar söktürücü, peklik, kuvvet verici olarak faydalanılmaktadır.

Çok değişik hastalıklarda, romatizmadan gut hastalığına, hemoroitten parazitlere, dalak büyümesinden üre rahatsızlıklarına, kuvvetlendirme ve zayıflama konularından kozmetik sanayine kadar değişik alanlarda kullanılmaktadır. Özündeki rutin maddesi, kılcal damarlardaki kanamaları durdurun Gençleştirici özelliği de vardır. Kök kabukları ve çiçek tomurcuklan idrar söktürücü, kuvvet verici, balgam söktürücü, solucan düşürücü, ağrı kesici olarak kullanıldığı gibi tonik yapımında da kullanılmaktadır. Meyvelerinden hazırlanan jel ise romatizma ağrılarının giderilmesinde ve yılan sokmalarında panzehir olarak kullanılmaktadır. Çiçek tomurcukları ve meyveleri uyarıcı, iskorbüt hastalığını önleyici olarak ve ayrıca gut hastalığı ile kan bozuklukları, şeker, deri ve saç hastalıklarının tedavisinde ve anti-tümör aktivitesi sağlayan eksraktın hazırlanmasında kullanılmaktadır.

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.