Kişniş Faydaları Ve Zararları Nelerdir? Nasıl Kullanılır?

Kişniş Faydaları Ve Zararları Nelerdir Nasıl KullanılırMaydanozgiller (Apiaceae) familyasından, biryıllık otsu bitki ve bu bitkinin baharat olarak kullanılan kurutulmuş meyveleri. Anavatanı Akdeniz Bölgesi ve Ortadoğu olan Kişniş Fas, Avrupa ve ABD’de yetiştirilmektedir. (Latince’de, Sativum; yetiştirilen, kültüre alinmiş anlamındadır.) Kişniş (Coriandrum sativum), genel olarak 20 ila 60 cm yükseklikte, tüysüz, biryıllık ve otsu bir bitkidir. Yaprakları parçalı, çiçekler beyaz veya pembemsi renklidir. Bütün bir bitki, özel bir kokuya sahiptir. Anadolu’da yabani olarak rastlandığı gibi, meyvaları için, bilhassa Konya ve Burdur yörelerinde ekimi yapılmaktadır. Meyveleri genellikle esmer, sarı renkli, küre biçiminde 2-7 mm çapında, özel kokulu, baharlı, tatlımsı yakıcı lezzettedir. Türk kodeksine kayıtlı olan Kişniş, modern tıpta %1’lik infüzyon olarak hazırlanır ve mideyi olarak 1-4 gr kullanılır.

Bu bakımdan Kişniş’in halk arasında daha fazla kullanımı pek tavsiye edilmez. Kişniş’e ilişkin en eski kayıtlar, İ.Ö. 5000’e değin uzanır. Hatta Taşdevri yemek kalıntılarında, Eski Mısır dönemi Firavun mezarlarında, Roma döneminde ekmeklerin içinde tüketildiği kayıtlara girmiştir. Kişniş, Kuzey Avrupa’ya eti muhafaza etmek için, Kişniş’i, kimyon ve sirke ile karıştırıp eti ovan Romalılar tarafından getirilmiştir. Çinliler, Kişniş’in insana ölümsüzlük verdiğine inanırlardı. Ortaçağda Kişniş, afrodizyak olarak aşk iksirlerine katılırdı. Kişniş bitkisinin heryerinde keskin acı bir koku vardır. Bir Peru kabilesi, bu kokuyu o kadar çok sever ki, yapraklarından sızdırıp parfüm gibi kullanırdı. Bitkinin hafif uyuşturucu olan tohumu, olgunluğa erişince, tatlı baharlı bir tat kazanır. Günümüzde yaygın biçimde baharat olarak kullanılan meyvelerden, bazı likörlerin hazırlanmasında ve şekerleme (Kişniş Şekeri) yapımında yararlanılır.

Bitkinin taze yaprakları ise Latin Amerika, Hint ve Çin mutfaklarında sıkça kullanılır. Bileşiminde %0.1 koriandrol, %0.3-0.4 uçucu yağ; linalol, borneol, geraniol, zymol, pinen, phellandren, dipenten bulunan Kişniş meyvesinde, ayrıca tanen, rezin ve şekerler mevcuttur. Halk arasında kuvvet verici, iştah açıcı, yatıştıncı, gaz söktürücü ve hazmettirici olarak kullanılan Kişniş; infüzyon (kaynar suyla demleme) yoluyla günde 2-3 bardak içilmek suretiyle etkili bir bitkidir. Avrupa Florası’nda örneği olmayan Kişniş’in, Türkiye Florası’nda bilinen tek türü, Coriandrum sativum’dur.

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.