Yelken Sporu Nedir? Kıyafetleri, Teknikleri ve Kuralları Hakkında Bilgi

Yelken Sporu Nedir Kıyafetleri, Teknikleri ve Kuralları Hakkında BilgiYelken genelde birileri size kovalar dolusu soğuk su atarken zor şartlara katlanma ve bir yandan da para harcamak olarak tanımlanır. Hem fiziksel hem zihinsel olarak heyecanlandırıcı ve zorlu bir spordur. Katı uluslararası ve yöresel kurallarla belirlenen çok sayıda farklı yarış şekli vardır. Yarışlar, çöllerde, deniz kıyılarında ve açık denizlerde yapılır. Yarış parkurları geçici işaretlerle belirlenir, açık denizde bazen yön bulmak için belirli yerler kullanılır. Yelkenciler tek başlarına veya 18 kişiye kadar çıkan takımlarla yarışırlar. 2008 Oyunları için seçilen toplam 9 sınıf tekne vardır. Sadece erkekler için üç (lazer, 470 ve star), sadece kadınlar için üç (lazer radial, 470 ve Yngling) ve üç tane de karışık sınıf (finn, 49er ve Tornado) in En hızlı Olimpik sınıf çok gövdeli Tornado’dur.

Yarışçı Profili

Yarışlarda yer alan yelkenciler için fiziksel zindelik ve güç önemlidir ama zihinsel yetenekler ve yaklaşım tarzı başarının anahtarıdır. Yelkenleri ayarlamak için üst vücut kuvveti, tekne üzerinde hızlı hareket etmek için güçlü bacaklar ve asılmak ve dışarı sarkmak için de güçlü bir gövde gereklidir. Hızlı düşünme ve hızlı karşılık verme zamanlamaları önemlidir; yarışlar, taktik ve sürekli değişen etkenlerden azami fayda çıkara-bilmekle ilgilidir. Yelkene her yaşta başlanabilir: Çocuklar ufak dingileri kullanır, olimpik yarışlarda yer alan sporcular 20’li yaşların ortalarındadır ve dünya turu yapan sporcular, diğer sporlarda yer alanlara göre daha yaşlı olabilir.

Nerede Yarışırlar?

Açık deniz yarışlarında genellikTe şamandıralarla yön tayini yapılır. Daha kısa kıyı veya içdeniz ile göl yanşlarında geçici işaretler kullanılır, amaç günün koşullarına göre yelken kabiliyetini en iyi biçimde ölçmektir.

Olimpik Parkur

30-75 dakikalık kısa yarışlar yapılır. Klasik bir Olimpik parkurda 1 millik (1,6 km) aralarla şamandıralar yerleştirilir, bunlar farklı yelkenle gidiş açılarını sağlar. Rüzgar üstü ve rüzgar altı yarışlar yelken becerisini gösterir, özellikle yelken üstü yarış en önemli bölümdür. Olimpik parkurlarda rüzgar üstü bölümü iki defa geçilir, ve en az 1 rüzgar yönünde bölüm vardır. Apaz (rüzgarı 45 ila 135 derece ile almak) en basit ve en hızlı yelkenle gitme yoludur, Olimpik yarışlarda her yöne doğru en az bir apaz seyri bulunur. Start çizgisi rüzgar dikkate alınarak kare şeklinde düşünülür, böylece adil bir start verilmiş olur.

Okyanus Yarışı

Okyanus yarışı yelkenciliğin zirvesidir, bu hem tekneler hem de yelkenciler için en büyük testtir. Bu yarışlar uzundur, bazen aylar sürer ve zor koşullarda yarışçıları kendi kara sularının koruyuculuğundan alıp uzaklaştırır. Bütün okyanus yarışları Uluslararası Yelken Federasyonu kurallarına göre yapılır. Bazıları tek kişiliktir ve yelkencinin tek başına dayanıklılık sınamasıdır. Bu yarışlar sırasında tam anlamıyla yalnızlıkla karşılaşırlar, zor koşullar altından dayanıklılıklarını ve koşullara karşı esnekliliklerini ispatlarlar. Diğer yarışlar kalabalık ekipler tarafından yapılır, burada kaptanın birarada yarışacak ve küçük alanlarda birarada yaşayacak takımı bir araya getirme ve onlara liderlik etme yetenekleri önemlidir.

İlginç bir biçimde, ağır psikolojik zorlukları genellikle sükunet doğurur; okyanus boyunca amaçsızca yol almak, tekneyi yönlendirecek rüzgar olmadığı için planlanan rotadan sapmak, çoğu denizcinin baş etmekte güçlük çektiği düşkırıklıkları yaratır. Okyanus yarışçıları becerikli olmak zorundadır. Teknelerinden nasıl en yüksek hızı alacaklarını bilmeleri ve ucu bucağı belirsiz okyanuslarda yön bulabilmeleri gerekmektedir. Ayrıca zorlu koşullarda teknenin alabileceği hasarlara karşı hazırlıklı olmalı ve karmaşık aletleri ellerindeki malzeme ile tamir edebilmelidirler.

1

adsiz

Yarış Kuralları

Bütün yat ve dingi yarışları Uluslararası Yelken Federasyonu (ISAF) tarafından belirlenmiş kurallara göre yapılır. Bazı durumlarda yerel otoriteler de özel kurallar getirebilirler. Kurallar karışıktır; yarışçılar, başarılı bir yarış için bu kuralları detaylı bilmeli ve taktiksel olarak uygulayabilmelidir.

Taktik Yarışı

Yelken yarışları taktikle ilgilidir. Yarış sırasında bazı dönüşler çok sert ve agresif görünebilir ama kuralları bilen iki kaptan bunları kendi avantajına çevirmek için mümkün olan her şeyi uygular. İkili yarışlarda bu daha da açığa çıkar; mesela Amerika Kupası’nda, birbirine denk iki teknenin yarışında kazananı bu taktikler belirler. Yarış komitesi kuralların uygulanmasını sağlar. Bazen hakem tekneleri parkurda yer alır ve özellikle dönüşlerde tekneleri izler. Hakem tekneleri yoksa, tekneler dönüşlerde diğer teknenin kurallara aykırı davrandığı iddiasıyla kırmızı bayrak çeker, bu tür durumlarda hakemler delillere bakarak yarış sonrası karar verirler.

Taktikler Ve Rota

Sağda gösterilen rota yelkenciliğin her noktasını içeren standart Olimpik parkurdur. Yarış sadece teknik beceri değil, aynı zamanda kendi avantajın’ sağlayacak veya rakibi dezavantaj!’ kalacak her türlü taktiği kullanmakla da ilgilidir.

Kazanmak İçin “Beating”

Rüzgara doğru giderken zig zag rota izlenir, buna “volta seyri” denir. Her yön değiştirmede rüzgar baş tarafından geçerse buna ”tramola” denir. Rüzgar yandan geliyor ve yelkenler tam olarak vira edilmediyse buna “apaz seyir” denir. Eğer rüzgar tam olarak tekne arkasındaysa teknenin hareketi “pupa seyir olarak adlandırılır. Rüzgarın kıç tarafından geçmesi ise “kavança” olarak bilinir.

Start Anı

Yelken yarışları genelde doğruca rüzgara karşı başlar. Komite teknesi ve ona yakın duran şamandıra start çizgisini oluşturur. Dışarıda yer alan bir diğer şamandıra rüzgarla doğru açı yapacak şekilde yerleştirilir (değişen rüzgarlarda bu çizgi defalarca yeniden yerleştirilebilir). İlk nokta rüzgar üstüne start çizgili ile doğru açıda yerleştirilir. Eğer birçok sınıf yarışacaksa startlar zamana yayılır. Bu arada rüzgar yön değiştirebilir ve buna bağlı avantajlar yaşanabilir, bunlar da taktik hesaplamalarının bir parçası olmak zorundadır.

Yelken Teknikleri

Yelken, rüzgarı avantajına kullanarak hız kazanmak ve istenen noktaya ulaşmakla ilgilidir. Bu yelkenlerin ayarlanmasını ve suyun içindeki gövdenin hidrodinamiğini de içerir. Her şey teknenin tasarımı ile başlar ama yelkenin nasıl ayarlanacağı ve ekibin tekneyi nasıl dengede tutacağı yelkencilerin öğrenmesi gereken tekniklerdir.

Seyir Tipleri : Tekne ve rüzgar arasındaki açı her değiştiğinde, yelken seti de değiştirilmelidir. Dingilerde ekibin ağırlığı ile teknenin önü, arkası ve iki yanı dengelenmelidir. Her yelken noktasının ayrı bir ismi vardır.

İskele mi Sancak mı : Eğer rüzgar sancak tarafından yani sağdan geliyorsa tekne sancak kontra durumundadır, eğer diğer taraftan geliyorsa tekne iskele kontra durumundadır.

Tekneyi Döndürme

Yelkenlinin yönünü değiştirmek için hem yelken hem de dümen kullanılır. Yelkenler gücün büyük bölümünü Sağlar; ana yelkeni çekmek tekneyi rüzgara doğru çevirirken, dışarı doğru çıkarmak tekneyi rüzgardan uzaklaştırır. Aynı anda dümen veya yeke de çevrilerek, flok da yeni pozisyona göre ayarlanır. Eğer tekne yarıştaysa, tramola ve kavança bütün ekibin koordine olması gereken iki önemli manevradır. Dikkat eksikliği çok önemli saniyelerin kaybı anlamına gelir. Takımlar bu manevraları saatlerce çalışır, böylece dönüşlerde sorun yaşamazlar.

Tekneyi Dengelemek

Yelken üzerindeki rüzgarın gücü teknenin bir tarafa yatmasına neden olur; teknenin denizle aynı seviyede olduğu anlarda tekne daha hızlı gittiği için, ekip teknenin dengeyi sağlaması adına diğer taraftan ağırlık yapar, Dingi veya küçük teknelerde gövdenin diğer tarafına baskı yaparak dengeyi sağlarlar. Bu etki trapez kullanarak daha da arttırılabilir. Ekip direğin üst tarafına bağlı bir tel yardımı ile suya doğru eğilir. 49’er gibi bazı modern, ekstrem teknelerde, ekibin dışarı sarkmasına yarayacak ekstra bir çıkıntı olur.

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.