Kekemelik Nasıl Geçer? Kekemelik Tedavisi Nasıl Yapılır?

Kekemelik Nasıl Geçer Kekemelik Tedavisi Nasıl YapılırKekemelik bazen kendiliğinden düzelebilir bazen de uygun tedavilerle kontrol altına alınabilir. Kekemelik tedavisinde temel amaç kekemeliği kontrol altına alarak akıcı konuşmayı sağlamaktır. Kekemelik, birçok durumda kişi için daha az sorun yaratıcı hale getirilebilir. Yani kekemelik davranışı tamamen ortadan kalkmasa bile denetim altına alınmış olur. Bu özellikle dil ve konuşma terapistlerinin çabasına ve kekemeliği olan kişinin ve yakınlarının işbirliğine bağlıdır. Öte yandan bilinen ve gözlenen gerçeklerden biri de okul öncesi dönemde her yüz çocuktan dördünde ortaya çıkan kekemelik davranışının, yine bu dört çocuktan üçünde yaşamlarının ilerleyen dönemlerinde kendiliğinden ortadan kalktığıdır. Ama özellik-le okul öncesi dönemde müdahale edildiğinde, ikindi kekemelik davranışı olarak tanımladığımız konuşma bağlamına uygun olmayan jest, mimik ve beden hareketlerinin kontrol altına alınabileceği bilinmelidir.

Dil ve konuşma terapisinde ki amaç, akıcılığın artırılması ve iletişimin daha başarılı hale getirilmesidir. Bu amaç için dil ve konuşma terapistlerinin uyguladığı birçok yöntem vardır. Bu tekniklerin uygulanması sırasında geri bildirim vermek için bazı aletlerden ya da programlardan faydalanılabilir. Ayrıca aile bireylerine de konuşma hızının yavaşlatılması ya da kekemeliği olan kişinin konuşmasının kesilmemesi şeklinde önerilerde bulunulur. Kekemelik tedavilerinde izlenen sıra; değerlendirme, fark ettirme, değiştirme (tedavinin özü) ve genellemedir. Kekemelik terapi programları erken dönem (3-5 yaş arası), çocukluk çağı (6-12 yaş) ve ergenlik/yetişkinlik dönemleri olmak üzere üç grupta yapılmaktadır. Değerlendirme aşamasında amaç, kekemelik davranışını tanıma, kekemelikle ilgili ayırıcı tanı yapma, kekemelik şiddetin’ ve terapi hedeflerini belirlemedir. Kekemelik terapisine başlarken kekeleyen bireylerin konuşma davranışları ve kekemelik özellikleri değerlendirilir.

Ayrıca kişinin kendisinin kekemelik davranışı hakkındaki düşünce ve tutumları ve bu kişinin çevresindeki insanların tutumları ve davranışları dikkate alınır. Yukarıda anlatılan davranışsal tekniklerin dışında terapilerde yararlanılan çeşitli aletler de vardır. Kekeleyen kişinin konuşmasının belli bir oranda yavaşlatılarak kişinin kendi sesini duymamasını amaçlayan geciktirilmiş işitsel dönüt (delayed auditory feedback), kekeleyen kişinin konuşmaya başladığında kulağına verilen bir gürültüyle kişinin sesini maskeleyen “Edinburgh masker” ve konuşmacının sesinin temel frekansını değiştirerek bireye geri bildirim veren araçlardan da zaman zaman yararlanılabilmektedir.

Kekemelik tedavisinin en zor ve zahmetli bölümü tedavide elde edilen alışkanlıkları günlük yaşama taşımaktır. Bu aşamaya “genelleme” aşaması denir. Klinik ortamda kazanılan bilgi ve davranışların gündelik yaşama geçirilmesi ve korunması gerekmektedir. İzlem sırasında hastanın hangi ortamlarda daha çok güçlük çektiği, hangi ortamlarda rahat olduğuyla ilgili bir takip listesi ve bununla ilgili bir değerlendirme skalası kullanılabilir. Ayrıca okul öncesi çocuklar için farklı ülkelerde geliştirilmiş “Lid-combe”, “Fun with Fluency” vb değişik programlar uygulanmaktadır.

sorunları bulunur. Bu sorunlar daha çok telaffuz ve ifade düzeyindedir. Asperger sendromunda, Frajil-X sendromunda ve bazı genetik bozukluklarda seçici mutizm görülmüştür. Panik bozukluk, çok seyrek olarak şizofreni gibi bazı psikiyatrik hastalıkların en erken aşamalarında da ortaya çıkabilir. Ayına tanıda travmatik olaylar, depresyon ve konversiyon yer alır. Bu tip çocuklarda tuvalet terbiyesinde gecikme, tikler vb görülebilir. Eğer yıllarca sürerse ve bilişsel sorunlar da eşlik ederse düzelme şansı çok azalır. Eskiden daha çok psikolojik ve psikiyatrik sorunlara bağlı olduğu düşünülürken bugün beyin biyokimyasındaki sorunlara bağlı olduğu gösterilmiştir. Seçici mutizmin tedavisinde çoğu zaman ekip çalışması gerekmektedir. Tedavide çeşitli davranışsal terapiler, psikoterapi ve eğitsel girişimlerin yanı sıra değişik ilaçlar kullanılır.


Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.